ਰਸਾਵਲ ਛੰਦ ॥
rasaaval chhand |
RASAAVAL STANZA
ਤਬੈ ਦੇਵ ਧਾਏ ॥
tabai dev dhaae |
Then the gods ran towards the goddess
ਸਭੋ ਸੀਸ ਨਿਆਏ ॥
sabho sees niaae |
With bowed heads.
ਸੁਮਨ ਧਾਰ ਬਰਖੇ ॥
suman dhaar barakhe |
The flowers were showered
ਸਬੈ ਸਾਧ ਹਰਖੇ ॥੬॥
sabai saadh harakhe |6|
And all the saints (hods) were pleased.6.
ਕਰੀ ਦੇਬਿ ਅਰਚਾ ॥
karee deb arachaa |
The goddess was worshipped
ਬ੍ਰਹਮ ਬੇਦ ਚਰਚਾ ॥
braham bed charachaa |
With the recitation of Vesdas manifested by Brahma.
ਜਬੈ ਪਾਇ ਲਾਗੇ ॥
jabai paae laage |
When they fell at the feet of the goddess
ਤਬੈ ਸੋਗ ਭਾਗੇ ॥੭॥
tabai sog bhaage |7|
All their sufferings ended.7.
ਬਿਨੰਤੀ ਸੁਨਾਈ ॥
binantee sunaaee |
They made their supplication,
ਭਵਾਨੀ ਰਿਝਾਈ ॥
bhavaanee rijhaaee |
And pleased the goddess
ਸਬੈ ਸਸਤ੍ਰ ਧਾਰੀ ॥
sabai sasatr dhaaree |
Who wore all her weapons,
ਕਰੀ ਸਿੰਘ ਸੁਆਰੀ ॥੮॥
karee singh suaaree |8|
And mounted the lion.8.
ਕਰੇ ਘੰਟ ਨਾਦੰ ॥
kare ghantt naadan |
ਧੁਨੰ ਨਿਰਬਿਖਾਦੰ ॥
dhunan nirabikhaadan |
The songs resounded without interruption
ਸੁਨੋ ਦਈਤ ਰਾਜੰ ॥
suno deet raajan |
The sounds was heard by the demon-king,
ਸਜਿਯੋ ਜੁਧ ਸਾਜੰ ॥੯॥
sajiyo judh saajan |9|
Who made preparations for the war.9.
ਚੜਿਯੋ ਰਾਛਸੇਸੰ ॥
charriyo raachhasesan |
The demon-king marched forward
ਰਚੇ ਚਾਰ ਅਨੇਸੰ ॥
rache chaar anesan |
And appointed four generals
ਬਲੀ ਚਾਮਰੇਵੰ ॥
balee chaamarevan |
One was Chamar, the second was Chichhur,
ਹਠੀ ਚਿਛੁਰੇਵੰ ॥੧੦॥
hatthee chichhurevan |10|
Both brave and persistent.10.
ਬਿੜਾਲਛ ਬੀਰੰ ॥
birraalachh beeran |
The third was the brave biralachh,
ਚੜੇ ਬੀਰ ਧੀਰੰ ॥
charre beer dheeran |
They were all mighty warriors and most tenacious.
ਬੜੇ ਇਖੁ ਧਾਰੀ ॥
barre ikh dhaaree |
They were great archers
ਘਟਾ ਜਾਨ ਕਾਰੀ ॥੧੧॥
ghattaa jaan kaaree |11|
And marched forward like dark clouds.11.
ਦੋਹਰਾ ॥
doharaa |
DOHRA
ਬਾਣਿ ਜਿਤੇ ਰਾਛਸਨਿ ਮਿਲਿ ਛਾਡਤ ਭਏ ਅਪਾਰ ॥
baan jite raachhasan mil chhaaddat bhe apaar |
The arrows showered by all the demons together in great numbers,
ਫੂਲਮਾਲ ਹੁਐ ਮਾਤ ਉਰਿ ਸੋਭੇ ਸਭੇ ਸੁਧਾਰ ॥੧੨॥
foolamaal huai maat ur sobhe sabhe sudhaar |12|
Became a garland the neck of the goddess (the universal mother), bedecking it.12.
ਭੁਜੰਗ ਪ੍ਰਯਾਤ ਛੰਦ ॥
bhujang prayaat chhand |
BHUJANG PRAYAAT STANZA
ਜਿਤੇ ਦਾਨਵੌ ਬਾਨ ਪਾਨੀ ਚਲਾਏ ॥
jite daanavau baan paanee chalaae |
All the shafts shot by the demons with their hands,
ਤਿਤੇ ਦੇਵਤਾ ਆਪਿ ਕਾਟੇ ਬਚਾਏ ॥
tite devataa aap kaatte bachaae |
Were intercepted by the goddess to protect herself.
ਕਿਤੇ ਢਾਲ ਢਾਹੇ ਕਿਤੇ ਪਾਸ ਪੇਲੇ ॥
kite dtaal dtaahe kite paas pele |
Many were thrown on the ground with her shield and many were entrapped within the baited trap.
ਭਰੇ ਬਸਤ੍ਰ ਲੋਹੂ ਜਨੋ ਫਾਗ ਖੇਲੈ ॥੧੩॥
bhare basatr lohoo jano faag khelai |13|
The clothes saturated with blood created an illusion of Holi.13.
ਦ੍ਰੁਗਾ ਹੂੰ ਕੀਯੰ ਖੇਤ ਧੁੰਕੇ ਨਗਾਰੇ ॥
drugaa hoon keeyan khet dhunke nagaare |
The trumpets sounded and Durga began to wage war.
ਕਰੰ ਪਟਿਸੰ ਪਰਿਘ ਪਾਸੀ ਸੰਭਾਰੇ ॥
karan pattisan parigh paasee sanbhaare |
She had pattas, axes and baits in her hands
ਤਹਾ ਗੋਫਨੈ ਗੁਰਜ ਗੋਲੇ ਸੰਭਾਰੈ ॥
tahaa gofanai guraj gole sanbhaarai |
She caught of pellet bow, mace and pellets.
ਹਠੀ ਮਾਰ ਹੀ ਮਾਰ ਕੈ ਕੈ ਪੁਕਾਰੈ ॥੧੪॥
hatthee maar hee maar kai kai pukaarai |14|
The persistent warriors were shouting “Kill, Kill”.14.
ਤਬੇ ਅਸਟ ਹਾਥੰ ਹਥਿਯਾਰੰ ਸੰਭਾਰੇ ॥
tabe asatt haathan hathiyaaran sanbhaare |
The goddess held eight weapons in her eitht hands,
ਸਿਰੰ ਦਾਨਵੇਾਂਦ੍ਰਾਨ ਕੇ ਤਾਕਿ ਝਾਰੇ ॥
siran daanaveaandraan ke taak jhaare |
And hit them on the heads of chief demons.
ਬਬਕਿਯੋ ਬਲੀ ਸਿੰਘ ਜੁਧੰ ਮਝਾਰੰ ॥
babakiyo balee singh judhan majhaaran |
The demon-king rored like a lion in the battlefield,
ਕਰੇ ਖੰਡ ਖੰਡੰ ਸੁ ਜੋਧਾ ਅਪਾਰੰ ॥੧੫॥
kare khandd khanddan su jodhaa apaaran |15|
And chopped into bits, many great warriors.15.
ਤੋਟਕ ਛੰਦ ॥
tottak chhand |
TOTAK STANZA
ਤਬ ਦਾਨਵ ਰੋਸ ਭਰੇ ਸਬ ਹੀ ॥
tab daanav ros bhare sab hee |
All the demons were filled with anger,
ਜਗ ਮਾਤ ਕੇ ਬਾਣ ਲਗੈ ਜਬ ਹੀ ॥
jag maat ke baan lagai jab hee |
When the were pierced by the arrows of the Mother of the worls.
ਬਿਬਿਧਾਯੁਧ ਲੈ ਸੁ ਬਲੀ ਹਰਖੇ ॥
bibidhaayudh lai su balee harakhe |
Those brave warriors caught hold of their weapons with pleasure,
ਘਨ ਬੂੰਦਨ ਜਿਯੋ ਬਿਸਖੰ ਬਰਖੇ ॥੧੬॥
ghan boondan jiyo bisakhan barakhe |16|
And began to shoot arrows like the rain-drops.16.
ਜਨੁ ਘੋਰ ਕੈ ਸਿਆਮ ਘਟਾ ਘੁਮਡੀ ॥
jan ghor kai siaam ghattaa ghumaddee |
Like the roaring and advancing dark clouds,
ਅਸੁਰੇਸ ਅਨੀਕਨਿ ਤ੍ਰਯੋ ਉਮਿਡੀ ॥
asures aneekan trayo umiddee |
The forces of the demon-king marched forward.
ਜਗ ਮਾਤ ਬਿਰੂਥਨਿ ਮੋ ਧਸਿ ਕੈ ॥
jag maat biroothan mo dhas kai |
The Mother of the world, penetrating into the armies of the enemy,
ਧਨੁ ਸਾਇਕ ਹਾਥ ਗਹਿਯੋ ਹਸਿ ਕੈ ॥੧੭॥
dhan saaeik haath gahiyo has kai |17|
She caught hold of the bow and arrows smilingly.17.
ਰਣ ਕੁੰਜਰ ਪੁੰਜ ਗਿਰਾਇ ਦੀਏ ॥
ran kunjar punj giraae dee |
She overthrew in the battlefield the herds of elephants,
ਇਕ ਖੰਡ ਅਖੰਡ ਦੁਖੰਡ ਕੀਏ ॥
eik khandd akhandd dukhandd kee |
And chopped into halves some of them.
ਸਿਰ ਏਕਨਿ ਚੋਟ ਨਿਫੋਟ ਬਹੀ ॥
sir ekan chott nifott bahee |
On the heads of some of them she struck such a mighty blow,
ਤਰਵਾਰ ਹੁਐ ਤਰਵਾਰ ਰਹੀ ॥੧੮॥
taravaar huai taravaar rahee |18|
That the bodies were pierced from the heads to the foot-palm.
ਤਨ ਝਝਰ ਹੁਐ ਰਣ ਭੂਮਿ ਗਿਰੇ ॥
tan jhajhar huai ran bhoom gire |
The decayed bodies fell in the battlefield
ਇਕ ਭਾਜ ਚਲੇ ਫਿਰ ਕੈ ਨ ਫਿਰੇ ॥
eik bhaaj chale fir kai na fire |
Some ran away and did not return
ਇਕਿ ਹਾਥ ਹਥਿਆਰ ਲੈ ਆਨਿ ਬਹੇ ॥
eik haath hathiaar lai aan bahe |
Some have caught hold of weapons and entered the battlefield
ਲਰਿ ਕੈ ਮਰਿ ਕੈ ਗਿਰਿ ਖੇਤਿ ਰਹੇ ॥੧੯॥
lar kai mar kai gir khet rahe |19|
And after fighting have died and fallen in the field.19.
ਮਾਝ ਮਹਲਾ ੫ ॥
maajh mahalaa 5 |
Maajh, Fifth Mehl:
ਨਿਧਿ ਸਿਧਿ ਰਿਧਿ ਹਰਿ ਹਰਿ ਹਰਿ ਮੇਰੈ ॥
nidh sidh ridh har har har merai |
My Lord, Har, Har, Har, is the nine treasures, the supernatural spiritual powers of the Siddhas, wealth and prosperity.
ਜਨਮੁ ਪਦਾਰਥੁ ਗਹਿਰ ਗੰਭੀਰੈ ॥
janam padaarath gahir ganbheerai |
He is the Deep and Profound Treasure of Life.
ਲਾਖ ਕੋਟ ਖੁਸੀਆ ਰੰਗ ਰਾਵੈ ਜੋ ਗੁਰ ਲਾਗਾ ਪਾਈ ਜੀਉ ॥੧॥
laakh kott khuseea rang raavai jo gur laagaa paaee jeeo |1|
Hundreds of thousands, even millions of pleasures and delights are enjoyed by one who falls at the Guru's Feet. ||1||
ਦਰਸਨੁ ਪੇਖਤ ਭਏ ਪੁਨੀਤਾ ॥
darasan pekhat bhe puneetaa |
Gazing upon the Blessed Vision of His Darshan, all are sanctified,
ਸਗਲ ਉਧਾਰੇ ਭਾਈ ਮੀਤਾ ॥
sagal udhaare bhaaee meetaa |
and all family and friends are saved.
ਅਗਮ ਅਗੋਚਰੁ ਸੁਆਮੀ ਅਪੁਨਾ ਗੁਰ ਕਿਰਪਾ ਤੇ ਸਚੁ ਧਿਆਈ ਜੀਉ ॥੨॥
agam agochar suaamee apunaa gur kirapaa te sach dhiaaee jeeo |2|
By Guru's Grace, I meditate on the Inaccessible and Unfathomable True Lord. ||2||
ਜਾ ਕਉ ਖੋਜਹਿ ਸਰਬ ਉਪਾਏ ॥
jaa kau khojeh sarab upaae |
The One, the Guru, who is sought by all-only a few,
ਵਡਭਾਗੀ ਦਰਸਨੁ ਕੋ ਵਿਰਲਾ ਪਾਏ ॥
vaddabhaagee darasan ko viralaa paae |
By great good fortune, receive His Darshan.
ਊਚ ਅਪਾਰ ਅਗੋਚਰ ਥਾਨਾ ਓਹੁ ਮਹਲੁ ਗੁਰੂ ਦੇਖਾਈ ਜੀਉ ॥੩॥
aooch apaar agochar thaanaa ohu mehal guroo dekhaaee jeeo |3|
His Place is lofty, infinite and unfathomable; the Guru has shown me that palace. ||3||
ਗਹਿਰ ਗੰਭੀਰ ਅੰਮ੍ਰਿਤ ਨਾਮੁ ਤੇਰਾ ॥
gahir ganbheer amrit naam teraa |
Your Ambrosial Name is deep and profound.
ਮੁਕਤਿ ਭਇਆ ਜਿਸੁ ਰਿਦੈ ਵਸੇਰਾ ॥
mukat bheaa jis ridai vaseraa |
That person is liberated, in whose heart You dwell.
ਗੁਰਿ ਬੰਧਨ ਤਿਨ ਕੇ ਸਗਲੇ ਕਾਟੇ ਜਨ ਨਾਨਕ ਸਹਜਿ ਸਮਾਈ ਜੀਉ ॥੪॥੧੬॥੨੩॥
gur bandhan tin ke sagale kaatte jan naanak sehaj samaaee jeeo |4|16|23|
The Guru cuts away all his bonds; O Servant Nanak, he is absorbed in the poise of intuitive peace. ||4||16||23||
ਮਾਝ ਮਹਲਾ ੫ ॥
maajh mahalaa 5 |
Maajh, Fifth Mehl:
ਪ੍ਰਭ ਕਿਰਪਾ ਤੇ ਹਰਿ ਹਰਿ ਧਿਆਵਉ ॥
prabh kirapaa te har har dhiaavau |
By God's Grace, I meditate on the Lord, Har, Har.
ਪ੍ਰਭੂ ਦਇਆ ਤੇ ਮੰਗਲੁ ਗਾਵਉ ॥
prabhoo deaa te mangal gaavau |
By God's Kindness, I sing the songs of joy.
ਊਠਤ ਬੈਠਤ ਸੋਵਤ ਜਾਗਤ ਹਰਿ ਧਿਆਈਐ ਸਗਲ ਅਵਰਦਾ ਜੀਉ ॥੧॥
aootthat baitthat sovat jaagat har dhiaaeeai sagal avaradaa jeeo |1|
While standing and sitting, while sleeping and while awake, meditate on the Lord, all your life. ||1||
ਨਾਮੁ ਅਉਖਧੁ ਮੋ ਕਉ ਸਾਧੂ ਦੀਆ ॥
naam aaukhadh mo kau saadhoo deea |
The Holy Saint has given me the Medicine of the Naam.
ਕਿਲਬਿਖ ਕਾਟੇ ਨਿਰਮਲੁ ਥੀਆ ॥
kilabikh kaatte niramal theea |
My sins have been cut out, and I have become pure.
ਅਨਦੁ ਭਇਆ ਨਿਕਸੀ ਸਭ ਪੀਰਾ ਸਗਲ ਬਿਨਾਸੇ ਦਰਦਾ ਜੀਉ ॥੨॥
anad bheaa nikasee sabh peeraa sagal binaase daradaa jeeo |2|
I am filled with bliss, and all my pains have been taken away. All my suffering has been dispelled. ||2||
ਜਿਸ ਕਾ ਅੰਗੁ ਕਰੇ ਮੇਰਾ ਪਿਆਰਾ ॥
jis kaa ang kare meraa piaaraa |
One who has my Beloved on his side,
ਸੋ ਮੁਕਤਾ ਸਾਗਰ ਸੰਸਾਰਾ ॥
so mukataa saagar sansaaraa |
Is liberated from the world-ocean.
ਸਤਿ ਕਰੇ ਜਿਨਿ ਗੁਰੂ ਪਛਾਤਾ ਸੋ ਕਾਹੇ ਕਉ ਡਰਦਾ ਜੀਉ ॥੩॥
sat kare jin guroo pachhaataa so kaahe kau ddaradaa jeeo |3|
One who recognizes the Guru practices Truth; why should he be afraid? ||3||
ਜਬ ਤੇ ਸਾਧੂ ਸੰਗਤਿ ਪਾਏ ॥
jab te saadhoo sangat paae |
Since I found the Company of the Holy and met the Guru,
ਗੁਰ ਭੇਟਤ ਹਉ ਗਈ ਬਲਾਏ ॥
gur bhettat hau gee balaae |
The demon of pride has departed.
ਸਾਸਿ ਸਾਸਿ ਹਰਿ ਗਾਵੈ ਨਾਨਕੁ ਸਤਿਗੁਰ ਢਾਕਿ ਲੀਆ ਮੇਰਾ ਪੜਦਾ ਜੀਉ ॥੪॥੧੭॥੨੪॥
saas saas har gaavai naanak satigur dtaak leea meraa parradaa jeeo |4|17|24|
With each and every breath, Nanak sings the Lord's Praises. The True Guru has covered my sins. ||4||17||24||
ਮਾਝ ਮਹਲਾ ੫ ॥
maajh mahalaa 5 |
Maajh, Fifth Mehl:
ਓਤਿ ਪੋਤਿ ਸੇਵਕ ਸੰਗਿ ਰਾਤਾ ॥
ot pot sevak sang raataa |
Through and through, the Lord is intermingled with His servant.
ਪ੍ਰਭ ਪ੍ਰਤਿਪਾਲੇ ਸੇਵਕ ਸੁਖਦਾਤਾ ॥
prabh pratipaale sevak sukhadaataa |
God, the Giver of Peace, cherishes His servant.
ਪਾਣੀ ਪਖਾ ਪੀਸਉ ਸੇਵਕ ਕੈ ਠਾਕੁਰ ਹੀ ਕਾ ਆਹਰੁ ਜੀਉ ॥੧॥
paanee pakhaa peesau sevak kai tthaakur hee kaa aahar jeeo |1|
I carry the water, wave the fan, and grind the grain for the servant of my Lord and Master. ||1||
ਕਾਟਿ ਸਿਲਕ ਪ੍ਰਭਿ ਸੇਵਾ ਲਾਇਆ ॥
kaatt silak prabh sevaa laaeaa |
God has cut the noose from around my neck; He has placed me in His Service.
ਹੁਕਮੁ ਸਾਹਿਬ ਕਾ ਸੇਵਕ ਮਨਿ ਭਾਇਆ ॥
hukam saahib kaa sevak man bhaaeaa |
The Lord and Master's Command is pleasing to the mind of His servant.
ਸੋਈ ਕਮਾਵੈ ਜੋ ਸਾਹਿਬ ਭਾਵੈ ਸੇਵਕੁ ਅੰਤਰਿ ਬਾਹਰਿ ਮਾਹਰੁ ਜੀਉ ॥੨॥
soee kamaavai jo saahib bhaavai sevak antar baahar maahar jeeo |2|
He does that which pleases his Lord and Master. Inwardly and outwardly, the servant knows his Lord. ||2||
ਤੂੰ ਦਾਨਾ ਠਾਕੁਰੁ ਸਭ ਬਿਧਿ ਜਾਨਹਿ ॥
toon daanaa tthaakur sabh bidh jaaneh |
You are the All-knowing Lord and Master; You know all ways and means.
ਠਾਕੁਰ ਕੇ ਸੇਵਕ ਹਰਿ ਰੰਗ ਮਾਣਹਿ ॥
tthaakur ke sevak har rang maaneh |
The servant of the Lord and Master enjoys the Love and Affection of the Lord.
ਜੋ ਕਿਛੁ ਠਾਕੁਰ ਕਾ ਸੋ ਸੇਵਕ ਕਾ ਸੇਵਕੁ ਠਾਕੁਰ ਹੀ ਸੰਗਿ ਜਾਹਰੁ ਜੀਉ ॥੩॥
jo kichh tthaakur kaa so sevak kaa sevak tthaakur hee sang jaahar jeeo |3|
That which belongs to the Lord and Master, belongs to His servant. The servant becomes distinguished in association with his Lord and Master. ||3||
ਅਪੁਨੈ ਠਾਕੁਰਿ ਜੋ ਪਹਿਰਾਇਆ ॥
apunai tthaakur jo pahiraaeaa |
He, whom the Lord and Master dresses in the robes of honor,
ਬਹੁਰਿ ਨ ਲੇਖਾ ਪੁਛਿ ਬੁਲਾਇਆ ॥
bahur na lekhaa puchh bulaaeaa |
Is not called to answer for his account any longer.
ਤਿਸੁ ਸੇਵਕ ਕੈ ਨਾਨਕ ਕੁਰਬਾਣੀ ਸੋ ਗਹਿਰ ਗਭੀਰਾ ਗਉਹਰੁ ਜੀਉ ॥੪॥੧੮॥੨੫॥
tis sevak kai naanak kurabaanee so gahir gabheeraa gauhar jeeo |4|18|25|
Nanak is a sacrifice to that servant. He is the pearl of the deep and unfathomable Ocean of God. ||4||18||25||