ਭੁਜੰਗ ਪ੍ਰਯਾਤ ਛੰਦ ॥
bhujang prayaat chhand |
BHUJANG PRAYAAT STANZA
ਤਹਾਂ ਸਾਹ ਸ੍ਰੀਸਾਹ ਸੰਗ੍ਰਾਮ ਕੋਪੇ ॥
tahaan saah sreesaah sangraam kope |
ਪੰਚੋ ਬੀਰ ਬੰਕੇ ਪ੍ਰਿਥੀ ਪਾਇ ਰੋਪੇ ॥
pancho beer banke prithee paae rope |
There Sri Shah (Sango Shah) become enraged and all the five warriors stood firmly in the battlefield.
ਹਠੀ ਜੀਤਮੱਲੰ ਸੁ ਗਾਜੀ ਗੁਲਾਬੰ ॥
hatthee jeetamalan su gaajee gulaaban |
ਰਣੰ ਦੇਖੀਐ ਰੰਗ ਰੂਪੰ ਸਹਾਬੰ ॥੪॥
ranan dekheeai rang roopan sahaaban |4|
Including the tenacious Jit Mal and the desparate hero Gulab, whose faces were red with ire, in the field.4.
ਹਠਿਯੋ ਮਾਹਰੀਚੰਦਯੰ ਗੰਗਰਾਮੰ ॥
hatthiyo maahareechandayan gangaraaman |
ਜਿਨੈ ਕਿਤਯੰ ਜਿਤੀਯੰ ਫੌਜ ਤਾਮੰ ॥
jinai kitayan jiteeyan fauaj taaman |
The persistent Mahari Chand and Ganga Ram, who had defeated lot of forces.
ਕੁਪੇ ਲਾਲਚੰਦੰ ਕੀਏ ਲਾਲ ਰੂਪੰ ॥
kupe laalachandan kee laal roopan |
ਜਿਨੈ ਗੱਜੀਯੰ ਗਰਬ ਸਿੰਘੰ ਅਨੂਪੰ ॥੫॥
jinai gajeeyan garab singhan anoopan |5|
Lal Chand was red with anger, who had shattered pride of several lion-like heroes.5.
ਕੁਪਿਯੋ ਮਾਹਰੂ ਕਾਹਰੂ ਰੂਪ ਧਾਰੇ ॥
kupiyo maaharoo kaaharoo roop dhaare |
ਜਿਨੈ ਖਾਨ ਖਾਵੀਨਿਯੰ ਖੇਤ ਮਾਰੇ ॥
jinai khaan khaaveeniyan khet maare |
Maharu got enraged and with frightening expression killed brave Khans in the battlefield.
ਕੁਪਿਓ ਦੇਵਤੇਸੰ ਦਯਾਰਾਮ ਜੁੱਧੰ ॥
kupio devatesan dayaaraam judhan |
ਕੀਯੋ ਦ੍ਰੋਣ ਕੀ ਜਿਉ ਮਹਾ ਜੁੱਧ ਸੁੱਧੰ ॥੬॥
keeyo dron kee jiau mahaa judh sudhan |6|
The godly Daya Ram, filled with great ire, fought very heroically in the field like Dronacharya.6.
ਕ੍ਰਿਪਾਲ ਕੋਪਿਯੰ ਕੁਤਕੋ ਸੰਭਾਰੀ ॥
kripaal kopiyan kutako sanbhaaree |
ਹਠੀ ਖਾਨਹੱਯਾਤ ਕੇ ਸੀਸ ਝਾਰੀ ॥
hatthee khaanahayaat ke sees jhaaree |
Kirpal in rage, rushed with his mace and struck it on the head of the tenacious Hayaat Khan.
ਉੱਠੀ ਛਿੱਛ ਇੱਛੰ ਕਢਾ ਮੇਝ ਜੋਰੰ ॥
autthee chhichh ichhan kadtaa mejh joran |
ਮਨੋ ਮਾਖਨੰ ਮੱਟਕੀ ਕਾਨ੍ਹ ਫੋਰੰ ॥੭॥
mano maakhanan mattakee kaanh foran |7|
With all his might, he caused the marrow flow out of his head, which splashed like the butter spattering out of the pitcher of butter broken by lord Krishan.7.
ਤਹਾ ਨੰਦਚੰਦੰ ਕੀਯੋ ਕੋਪੁ ਭਾਰੋ ॥
tahaa nandachandan keeyo kop bhaaro |
ਲਗਾਈ ਬਰੱਛੀ ਕ੍ਰਿਪਾਣੰ ਸੰਭਾਰੋ ॥
lagaaee barachhee kripaanan sanbhaaro |
Then Namd Chand, in fierce rage, wielding his sword struck it with force.
ਤੁਟੀ ਤੇਗ ਤ੍ਰਿੱਖੀ ਕਢੇ ਜਮਦੱਢੰ ॥
tuttee teg trakhee kadte jamadadtan |
ਹਠੀ ਰਾਖਯੰ ਲੱਜ ਬੰਸੰ ਸੱਨਢੰ ॥੮॥
hatthee raakhayan laj bansan sanadtan |8|
But it broke. Then he drew his dagger and the tenacious warrior saved the honour of the Sodhi clan.8.
ਤਹਾਂ ਮਾਤਲੇਯੰ ਕ੍ਰਿਪਾਲੰ ਕ੍ਰੁੱਧੰ ॥
tahaan maataleyan kripaalan krudhan |
ਛਕਿਓ ਛੋਭ ਛੱਤ੍ਰੀ ਕਰਯੋ ਜੁੱਧ ਸੁੱਧੰ ॥
chhakio chhobh chhatree karayo judh sudhan |
Then the Maternal uncle Kirpal, in great ire, manifested the war-feats like a true Kshatriya.
ਸਹੇ ਦੇਹ ਆਪੰ ਮਹਾਂ ਬੀਰ ਬਾਣੰ ॥
sahe deh aapan mahaan beer baanan |
ਕਰੋ ਖਾਨ ਬਾਨੀਨ ਖਾਲੀ ਪਲਾਣੰ ॥੯॥
karo khaan baaneen khaalee palaanan |9|
The great hero was struck by an arrow, but he caused the brave Khan to fall from the saddle.9.
ਹਠਿਯੋ ਸਾਹਬੰਚੰਦ ਖੇਤੰ ਖਤ੍ਰਿਯਾਣੰ ॥
hatthiyo saahabanchand khetan khatriyaanan |
ਹਨੇ ਖਾਨ ਖੂਨੀ ਖੁਰਾਸਾਨ ਭਾਨੰ ॥
hane khaan khoonee khuraasaan bhaanan |
Sahib Chand, the valiant Kshatriya, killed a bloody Khan of Khorasan.
ਤਹਾਂ ਬੀਰ ਬੰਕੇ ਭਲੀ ਭਾਂਤਿ ਮਾਰੇ ॥
tahaan beer banke bhalee bhaant maare |
ਬਚੇ ਪ੍ਰਾਨ ਲੈ ਕੇ ਸਿਪਾਹੀ ਸਿਧਾਰੇ ॥੧੦॥
bache praan lai ke sipaahee sidhaare |10|
He slew several graceful warriors, with full force the soldiers who survived, fled away in order to save their lives.10.
ਤਹਾਂ ਸਾਹ ਸੰਗ੍ਰਾਮ ਕੀਨੇ ਅਖਾਰੇ ॥
tahaan saah sangraam keene akhaare |
ਘਨੇ ਖੇਤ ਮੋ ਖਾਨ ਖੂਨੀ ਲਤਾਰੇ ॥
ghane khet mo khaan khoonee lataare |
There (Sango) Shah exhibited his acts of bravery in the battlefield and trampled under feet many bloody Khans.
ਨ੍ਰਿਪੰ ਗੋਪਲਾਯੰ ਖਰੋ ਖੇਤ ਗਾਜੈ ॥
nripan gopalaayan kharo khet gaajai |
ਮ੍ਰਿਗਾ ਝੁੰਡ ਮੱਧਿਯੰ ਮਨੋ ਸਿੰਘ ਰਾਜੈ ॥੧੧॥
mrigaa jhundd madhiyan mano singh raajai |11|
Gopal, the king of Guleria, stood firmly in the field and roared like a lion amidst a herd of deers.11.
ਤਹਾਂ ਏਕ ਬੀਰੰ ਹਰੀ ਚੰਦ ਕੋਪ︀ਯੋ ॥
tahaan ek beeran haree chand kopayo |
ਭਲੀ ਭਾਂਤਿ ਸੋ ਖੇਤ ਮੋ ਪਾਵ ਰੋਪ︀ਯੋ ॥
bhalee bhaant so khet mo paav ropayo |
There in great fury, a warrior Hari Chand, very skillfully took position in the battlefield.
ਮਹਾ ਕ੍ਰੋਧ ਕੈ ਤੀਰ ਤੀਖੇ ਪ੍ਰਹਾਰੇ ॥
mahaa krodh kai teer teekhe prahaare |
ਲਗੈ ਜੌਨ ਕੇ ਤਾਹਿ ਪਾਰੈ ਪਧਾਰੇ ॥੧੨॥
lagai jauan ke taeh paarai padhaare |12|
He discharged sharp arrows in great rage and whosoever was struck, left for the other world.12.